📘 CTET भाषा कौशल्य नोट्स (Language Skills Notes)
1. भाषेचे चार मूलभूत कौशल्ये:
| कौशल्य | अर्थ | उदाहरण |
|---|---|---|
| श्रवण | बोललेले एकून समजून घेणे | शिक्षक काय संगतो ते लक्षपूर्वक एकणे |
| बोलणे | स्पष्ट व प्रभावी बोलणे | विचार मांडणे, कथा संगणे |
| वाचन | मजकूर समजून घेणे | गोष्टी, कविता वाचणे |
| लेखन | विचार शब्दात उतारणे | निबंध, पत्र |
1. श्रवण कौशल्य:
- याकी प्हिले विकासित होणार्य कौशल्य
- इतर कौशल्यची बाच
- औदाखारण, क्रम, चिंतन्यञ्ञांची समज
- उदाहरण: गोष्ट एकी क्षा सांग केले प्र्श्न सोडवणे
2. बोलणे कौशल्य:
- शुद्ध उच्चार, चुक भाषा, भावपूर्णता जरूरी
- प्रश्नोत्तर, संवाद, नाट्यवाचन
- उदाहरण: चित्रावर वर्णन केले केलेले विद्यार्थ्यांची वाच्चाल करणे
3. वाचन कौशल्य:
- यांत्रिक वाचन (Mechanical reading)
- अर्थपूर्ण वाचन (Comprehension)
- उदाहरण: गोष्टी वाचून करून त्याच्या प्र्श्नाची उत्तरे देणे
4. लेखन कौशल्य:
- विचार मांडणी, वर्णन, निबंध खासणे
- वर्णचिन्न लेखन, कविता लिहिण
- उदाहरण: “माझा आवडता सण” यावर लेख लिहिण
5. समाकलित भाषा कौशल्य:
- चारी कौशल्यांचा एकत्रित प्रयोग
- उदाहरण: गोष्ट एकी कल्पनी काडीचे चित्र काढे औन त्याच्या उरी निबंध लिहिण
7. CTET मधील प्रश्न:
- निम्नापूर्व कौशल्य कोणते? → श्रवण
- कथा सांगण्यात कार्यक्रमाध्ये कोणते कौशल्य? → बोलणे
- लेखनाच्या पाया काय आहे? → श्रवण व वाचन
- समाकलित भाषा शिक्षणाची की उद्देश काय आहे? → चार कौशल्यांची वासतव्य बाच