संवाद लेखन म्हणजे काय?
संवाद लेखन म्हणजे दोन किंवा अधिक व्यक्तींमध्ये होणारा नैसर्गिक, आशयसंपन्न व आशययुक्त संवाद लिहिणे होय. संवाद लेखन हे भाषिक कौशल्यांचे एक महत्त्वाचे अंग आहे.
CTET मध्ये संवाद लेखनाचे महत्त्व
- विद्यार्थ्यांचे भाषिक व सामाजिक संवाद कौशल्य विकसित होते.
- भाषेतील व्याकरण, वाक्यरचना, शुद्धलेखन यांचा सराव होतो.
- कल्पकता, निरीक्षणशक्ती आणि प्रसंगानुरूप भाषेचा वापर शिकता येतो.
संवाद लेखनाचे घटक
- संवादकर्ते: संवादामध्ये सहभागी असलेल्या व्यक्ती.
- प्रसंग: संवाद घडत असलेली वेळ, ठिकाण व कारण.
- भाषाशैली: संवाद साधताना वापरलेली सोपी, नैसर्गिक व भावनिक भाषा.
उदाहरण:
प्रसंग: दोन मित्र शाळेतील सहलीबद्दल बोलत आहेत.
राज: नमस्कार अमय! ऐकलं का? शाळेची सहल लोणावळ्याला जात आहे.
अमय: खरंच? किती मजा येणार! आपण नक्कीच जाऊ या.
शिकवण्याच्या पद्धती (Pedagogical Approaches):
- भूमिका नाट्य (Role Play)
- संवाद पूर्ण करा (Fill in the blanks type dialogue)
- चित्रावरून संवाद लिहा
- छोट्या कथा, प्रसंग यावरून संवाद तयार करणे